Roma’ya Meydan Okuyan Ortadoğu Kraliçesi: Zenobia

Tarihte pek az kadın güçlü, yönetici, lider, savaşçı, kraliçe ya da imparatoriçe sıfatlarıyla anılmıştır.

Ne kadar Albion’un Boudicca’sı, Victoria’sı Rusya’nın Katerina’sı, Mısır’ın Kleopatra’sı, Fransa’nın Jeanne d’Arc’ı, Vietnam’ın Trieu’su, Japonya’nın Takeko’su varsa Orta Doğu’nun da Zenobia’sı vardı.

İngiliz tarihçi Edward Gibbon’un Zenobia hakkında söyledikleri Zenobia’yı diğer savaşçı kadınlardan ayırmaktadır.

“Asya’nın iklim ve adabının kendi cinsiyetine dayattırdığı, gurursuz miskinlikten kendisini üstün dehasıyla kurtarmış olan tek kadın varsa, o da Zenobia’dır.”

Edward Gibbon İngiliz Tarihçi (1737 – 1794)

Onu Diğerlerinden Farklı Kılan Şey Neydi?

Suriye’de Zenobia figürlü posta pulu

Zenobia Anadolu’nun neredeyse yarısının, Suriye, Filistin, Lübnan ve Mısırı yöneten Palmira İmparatorluğunun kraliçesiydi.

(Yeşil ile gösterilen Palmira imparatorluğu, sarı renkle gösterilen Zenobia’nın ve Roma imparatorluğundan aldığı topraklar)

Kral Septimus Odaenathus’un ikinci karısıydı ve Odaenathus suikast sonucu öldürüldükten sonra oğlu Vaballathus Athenodorus bir yaşındayken yönetimi devraldı.

(Busra Harabeleri / Suriye)

Zenobia Palmira İmparatorluğunun hakimiyet alanını kısa sürede genişletti. 269 yılında Palmira ordusu, Zenobia ve General Zabdas komutasında kanlı bir şekilde Mısıra girdi. Zenobia’nın amacı Nil Nehrinin bereketinden faydalanmaktı. Zira Nil nehri koca Roma İmparatorluğuna bile yetiyordu.

(Kral Odaenathus Zenobia’nın eşi)

Zenobia Mısır’ı aldıktan sonra kendisini Mısır’ın Kraliçesi ilan etti. Daha sonra Zenobia’nın ordusu Anadolu’nun Ankara ve Kalkedon yakınlarına kadar olan bölgeleri kontrol altına aldı. Ardından Suriye, Filistin ve Lübnan’ı tamamen ele geçirdi. Böylece Roma İmparatorluğu’nun denetiminde olan ticaret yollarının tümünü kontrol altına alarak Palmira İmparatorluğu’na katıldı.

(Zenobia’nın Fethettiği topraklar MS 271)

Ordusuyla birlikte seferlere çıktığı zamanının çoğunu muharebelerde geçirdiği için Savaşçı Kraliçe olarak anılıyordu.

(Kraliçe Zenobia adına basılmış gümüş sikke )

Antik dünyanın en güçlü 10 kadınından biri olan Zenobia, ülkesini neredeyse Roma imparatorluğuna denk bir ülke haline getirmişti. Ancak 271 yılında kendi oğlunu Sezar ilan etmesi üzerine zaten yıllardır savaştığı Romalıların dikkatinden kaçmamıştı. Zenobia’nın bu alenen meydan okuyuşu, dönemin Roma hükümdarı Aurelianus’un kaybettikleri toprakları geri alması için yeterince hırslandırmıştı.

(İmparator Aurelian’ın Büstü)

Zenobia’nın 70 bin askerden oluşan ordusu Aurelianus’a yenilince kraliçe Pers topraklarına kaçmış ancak çok geçmeden yakalanmıştı. Bundan sonra kent kısa sürede teslim oldu ve Zenobia’dan geriye güçlü ve kışkırtıcı bir kadının hikâyesi kaldı.

(Kraliçe Zenobia ve Oğlu İmparator Aurelian karşısında)

Bazı kaynaklara göre Tibur’da (Tivoli kenti)  Dönemin Roma valisi Hadrian ile evlendiği belirtiliyor.

(Hadrian’ın Tibur’daki villası)

Bazı kaynaklara göre ise, Aurelian’ın Palmira’yı bozguna uğrattıktan sonra Zenobia bir suikast sonucu hayatını kaybettiği varsayılıyor.

(Herbert Schmalz’ın çizimi ile Kraliçe Zenobia’nın Palmira’ya Son Bakışı)

Kendini tarihe yazdıran Zenobia’nın Generali Zabdas’a söylediği şu sözler onun yaşam amacını çok net bir şekilde özetliyor.

Çünkü bu benim kaderim, Zabdas! Çünkü tanrıların beni bir şey için yarattığını her zaman biliyordum. Sadece bir eşten daha fazlası, sadece bir anne sadece bir kadın değil. Beni güç için yarattılar!”

Kraliçe Zenobia (d.240 ö.?)

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: